Prikaz knjige „Dvor kneza Mihaila Obrenovića 1860–1868.“: Za pasionirane zaljubljenike u „učiteljicu života“

U svojoj najnovijoj knjizi „Dvor kneza Mihaila Obrenovića 1860–1868.“ istoričar dr Nebojša Jovanović bavi se vladavinom kneza Mihaila, jedne od najfascinantnijih ličnosti srpske istorije. Nebojša Jovanović je inače vodeći stručnjak za dvorsku istoriju 19. veka i vrsni poznavalac naših novovekovnih dinastija – Obrenovića i Karađorđevića. Autor nam u ovoj knjizi pruža detaljan pregled srpske istorije od 20-ih godina 19. veka do kraja vladavine kneza Mihaila, kao i pregled istorije vladarske porodice Obrenović, zaslužne za sticanje najpre autonomije, a kasnije i nezavisnosti srpske države. Posebnu vrednost knjige predstavlja opis svakodnevnog života na dvoru kneza Mihaila (od odevanja do vladarskog menija), kao i biografije široj javnosti manje poznatih članova vladarske kuće Obrenovića.

Iako se ne može reći da je zaboravljen, čini nam se da nismo u potpunosti svesni istorijskog značaja kneza Mihaila Obrenovića, i da zaslužuje vidnije mesto u našem  kolektivnom pamćenju. Šekspirovski intrigantan i tragičan, knez Mihailo je postavio temelje nacionalnoj politici Srbije, koja je trijumfovala decenijama posle njegove tragične smrti, tačnije 1912. godine, kada je u balkanskim ratovima srpski narod oslobođen od viševekovne turske vlasti. Ideje i vizionarstvo kneza Mihaila postale su kamen međaš moderne Srbije, tako da ne bismo mnogo pogrešili ako bismo modernu istoriju Srbije delili na period do kneza Mihaila i posle njega. Njegovo najznačajnije nacionalno delo bilo je proterivanja Turaka iz Srbije, čime je ostvario san mnogih generacija koje su živele i umirale pod turskim jarmom. Tragedija kneževog ubistva u Košutnjaku 10. juna 1868. godine potresla je Srbiju i ostavila trajne posledice na potonje događaje.

Knjigu dr Nebojše Jovanovića preporučuju jasan stil, poetičnost, konciznost i naučna utemeljenost. Uvereni smo da će ova knjiga činiti važan deo biblioteke svakog ljubitelja nacionalne istorije, bilo da se radi o profesionalnom istoričaru ili o pasioniranom zaljubljeniku u „učiteljicu života“.
 
Autor: dr Ivan Ristić, istoričar